یادداشت های قرآنی

به سراغ فرعون برويد و بگوئيد ما فرستاده پروردگار جهانيان هستيم. 

چون از طرف ربّ‌العالمين آمديم شما بايد معتقد باشيد كه ربوبيّت براي الله است و لاغير

 بعد حوزه رسالت اينها را مشخص فرمود, فرمود شما دو مطلب را با فرعون درميان بگذاريد يكي توحيد و يكي آزادسازي آن نظام و ابطال نظام برده‌داري ﴿فَأْتِيَا فِرْعَوْنَ فَقُولاَ إِنَّا رَسُولُ رَبِّ الْعَالَمِينَ﴾ (اين يك) ﴿أَنْ أَرْسِلْ مَعَنَا بَنِي إِسْرَائِيلَ﴾ (اين دو).

تعبير در سورهٴ مباركهٴ «شعراء» با «طه» فرق مي‌كند در سورهٴ مباركهٴ «طه» آيه 47 فرمود: ﴿فَأْتِيَاهُ فَقُولا إِنَّا رَسُولاَ رَبِّكَ﴾ ما پيامبران خداييم فرستادگان از طرف خداييم كه تثنيه ذكر كرد اما در محلّ بحث يعني سورهٴ «شعراء» مفرد آورد فرمود: ﴿إِنَّا رَسُولُ رَبِّ الْعَالَمِينَ﴾ ما فرستاده‌ايم نه فرستادگان ما فرستاده خداي تواييم نه فرستادگان

 كم نيست آياتي كه نقل مي‌كند كه فلان مردم مرسلين را تكذيب كردند درباره قوم نوح اين چنين است[18] درباره اصحاب حِجر اين‌چنين است[19] درباره بسياري از اقوام گذشته اين‌چنين است[20] وقتي مي‌خواهد نقل كند كه اينها حرف پيامبرشان مثل حضرت نوح يا حضرت شعيب يا حضرت كذا و كذا را تكذيب كردند مي‌فرمايد مردم آن محل همه انبيا را تكذيب كردند سرّش اين است كه حرف همه انبيا يكي است اين ﴿لاَ نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ﴾[21] هم همين است ديگر چون هر كدام مصدّق حرف قبلي‌اند آنها در شريعت و منهاج اختلاف دارند وگرنه در ﴿إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللّهِ الْإِسْلاَمُ﴾[22] كه اختلاف ندارند دين الهي تثنيه‌پذير نيست چه رسد به جمع ما دوتا دين نداريم چه رسد به اديان اين اديان كه مي‌فرمايند اين به مذاهب برمي‌گردد وگرنه ﴿إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللّهِ الْإِسْلاَمُ﴾ از حضرت آدم تا حضرت خاتم(عليهم الصلاة و عليهم السلام) همه اسلام آوردند البته ﴿لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنْكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجاً﴾[23] آن شرايع و منهاج كه فلان ملّت و فلان نحله و فلان قوم چند ركعت نماز بخوانند به كدام طرف نماز بخوانند سالي چند روز روزه بگيرند اينها البته مختلف است اما اصول دين خطوط معاد خطوط وحي و رسالت اينها يكي است. فرمود: ﴿إِنَّا رَسُولُ رَبِّ الْعَالَمِينَ﴾ آنجا كه كثرت مشهود است در آيه 47 سورهٴ مباركهٴ «طه» تثنيه است ﴿إِنَّا رَسُولاَ رَبِّكَ﴾ هر كدام ما يك مأموريت خاص داريم يكي كوه طور مي‌رود يكي حافظ قوم است اينها مأموريتهاي خاصّي است كه ما داريم اينجا جاي تثنيه است و اما اينجا هر دو حرفمان يكي است و ربّ‌العالمين ما را فرستاده

این کلمه رَبِّ الْعَالَمِينَ در این سوره ۱۱ بار تکرار شده است. این کلمه کلید واژه این سوره است.

خیلی جالب است که کلید واژه های موجود در قرآن را شاید بتوان در سوره حمد پیدا کرد نظیر رب العالمین در سوره شعرا, الرحمن در سوره فرقان, سبیل که در سوره حمد صراط میباشد صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ در سوره ۶:أنعام و برای همین شاید این سوره حمد معادل کل قرآن باشد